Η επιρροή του Άραχθου ποταμού στον Αμβρακικό κόλπο

Η επιρροή του Άραχθου ποταμού στον Αμβρακικό κόλπο

Η ΝΕΑ ΕΚΒΟΛΗ ΤΟΥ ΑΡΑΧΘΟΥ ΠΟΤΑΜΟΥ
Περίληψη

Η γεωµορφολογική εξέλιξη της νέας εκβολής του Άραχθου Ποταµού, στο βορειοανατολικό τµήµα του Αµβρακικού Κόλπου, µελετάται µε την ανάλυση και σύγκριση τριών αεροφωτογραφιών λήψεως 1945, 1960 και 1985 καθώς και µιας δορυφορικής φωτογραφίας του 1999. Τα δεδοµένα, που συλλέχθηκαν, εντάχθηκαν και διευθετήθηκαν σε διάφορα θεµατικά επίπεδα, µε τη βοήθεια ενός Συστήµατος Γεωγραφικών Πληροφοριών (Σ.Γ.Π.), µε σκοπό τον προσδιορισµό του ρυθµού προέλασης και/η οπισθοχώρησης της
περιοχής  γύρω  από  τη  νέα  εκβολή  του  Άραχθου  Ποταµού.  Εξετάζονται,  επίσης,  κατά  πόσο  οι
ανθρωπογενείς δραστηριότητες που λαµβάνουν χώρα στην λεκάνη απορροής και στο δελταϊκό πεδίο του ποταµού επηρεάζουν την ικανότητά του να προσχώνει την παράκτια περιοχή του Αµβρακικού Κόλπου. Στα τέλη της δεκαετίας του 1930, όταν έγινε διευθέτηση και ευθυγράµµιση της κοίτης του Άραχθου Ποταµού, ο σηµερινός δελταϊκός λοβός άρχισε να αναπτύσσεται, προς τα νοτιοανατολικά, µε ταχύ ρυθµό. Το διάστηµα από το 1960 έως το 1987, το δέλτα παρουσιάζει µια εντυπωσιακή επιβράδυνση στην ανάπτυξή του, µε ρυθµό µόνο 30 µέτρα το χρόνο. Το αµέσως επόµενο διάστηµα (1987-1999) χαρακτηρίζεται από διάβρωση των νέων προσχώσεων και οπισθοχώρηση της ακτογραµµής. Η εξέλιξη αυτή γίνεται σε δύο στάδια: (α) ο ποταµός, πριν από το 1960, πρόσχωνε µια πολύ αβαθή παράκτια περιοχή µπροστά από τη νέα του εκβολή που ευνοούσε την γρήγορη προέλαση του δελταϊκού πεδίου, ενώ µετά το 1960 καθώς εισχωρούσε σε όλο και βαθύτερες περιοχές, η ανάπτυξή του άρχισε σταδιακά να επιβραδύνεται, και (β) µε την κατασκευή ενός πυκνού αρδευτικού δικτύου και κυρίως µε την κατασκευή του πρώτου φράγµατος Πουρναρίου, το 1981, η κατακράτηση  νερού  και  ιζήµατος, συνέτειναν,  αρχικά,  στην  ελάττωση  της  δελταϊκής  προέλασης  και αργότερα στην διάβρωση των νέων προσχώσεων.

1. Εισαγωγή
Η ποσότητα ιζήµατος που ένας ποταµός τροφοδοτεί τον παρακείµενο θαλάσσιο χώρο εξαρτάται κυρίως από  το  ανάγλυφο της  λεκάνης απορροής, την  γεωλογία, τις  χρήσεις γης  και  τις  κλιµατικές συνθήκες
(Woodward, 1995). Κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών, οι ανθρωπογενείς δραστηριότητες έχουν
αλλοιώσει   τα   παραπάνω   φυσικά   χαρακτηριστικά,   µε   αποτέλεσµα   την   δραστική   µεταβολή   της στερεοπαροχής των ποταµών. Οι Milliman and Syvitski (1992) και Walling (1999) υποστηρίζουν ότι η προσφορά ιζήµατος στις παράκτιες περιοχές έχει αυξηθεί από 2 έως και 10 φορές λόγω της αποψίλωσης των δασών και της καλλιέργειας των γαιών. Αντίθετα, η κατασκευή φραγµάτων στις κοίτες των ποταµών
επιφέρει  κατακράτηση  του  µεγαλύτερου µέρους  των  ποτάµιων  ιζηµάτων  και  συνεπώς  ανάσχεση  της δελταϊκής προέλασης ή οπισθοχώρηση της ακτογραµµής (Kapsimalis et al., 2002; Poulos and Collins, 2002).
Ο σκοπός της παρούσης εργασίας είναι να αποτυπώσει και να ερµηνεύσει τις γεωµορφολογικές αλλαγές που συνέβησαν τις τελευταίες δεκαετίες στις σύγχρονες εκβολές του Άραχθου Ποταµού. Γίνεται εκτίµηση του ρυθµού προέλασης ή οπισθοχώρησης του ενεργού δέλτα και ερευνάται κατά πόσο οι ανθρωπογενείς παρεµβάσεις στην λεκάνη απορροής και στο δελταϊκό πεδίο του ποταµού επηρεάζουν την ικανότητά του να προσχώνει την παράκτια περιοχή του Αµβρακικού Κόλπου.

Φωτό mpouka news
Η  ευρύτερη περιοχή του  Αµβρακικού Κόλπου: (α)  το  υδρογραφικό δίκτυο  και  οι  λεκάνες απορροής των ποταµών που εκρέουν στον κόλπο, και (β) οι γεωλογικοί σχηµατισµοί
Ο  ποταµός Άραχθος  πηγάζει  από  την  οροσειρά  της  Πίνδου  κοντά  στο  Μέτσοβο,  ρέει  µε  γενική κατεύθυνση Β-Ν και εκβάλλει στον Αµβρακικό Κόλπο (Εικόνα 1α). Το µήκος του ποταµού είναι περίπου
110 km και η λεκάνη απορροής του φτάνει τα 1850 km2 (Μερτζάνης, 1992). Τα πετρώµατα που διαβρέχει ο ποταµός είναι κυρίως φλύσχης και σε µικρή έκταση ασβεστόλιθος (Εικόνα 1β). Τα νερά του Άραχθου
προέρχονται κυρίως από τη βροχή, το λιωµένο χιόνι και από διάφορες πηγές που ανήκουν σε δύο σηµαντικά κραστικά συστήµατα: το αντίκλινο του Άραχθου (ανατολικές πλαγιές των βουνών Μιτσικέλι και Ξεροβούνι) και των Τζουµέρκων. Η µέση ετήσια παροχή είναι 66,5 m3/sec µε σηµαντικές διακυµάνσεις των µέσων
µηνιαίων τιµών. Ο Βουβός Ποταµός εκβάλλει στο βορειοανατολικό άκρο του Αµβρακικού κόλπου, ανατολικά του Άραχθου  Η λεκάνη απορροής του φτάνει τα 170 km2  και αποτελείται κυρίως από κλαστικά πετρώµατα (φλύσχη και oλοκαινικές αποθέσεις)

 Οι σύγχρονες εκβολές του Άραχθου Ποταµού και ο βαθυµετρικός χάρτης της γειτονικής υποθαλάσσιας περιοχής. Οι ισοβαθείς καµπύλες απεικονίζονται σε µέτρα.

Το χερσαίο τµήµα ενεργού δέλτα χαρακτηρίζεται από χαµηλό ανάγλυφο, µε ύψη που δεν ξεπερνούν τα 3
µέτρα, ενώ το υποθαλάσσιο τµήµα του παρουσιάζει µικρή κλίση µέχρι την ισοβαθή των 5 µέτρων και αµέσως µετά βαθαίνει απότοµα, ώσπου να καταλήξει σε βάθος 60 περίπου µέτρων (Εικόνα 2). Οι κλιµατικές συνθήκες που επικρατούν στην περιοχή είναι ήπιες, µεσογειακού τύπου. Οι βροχοπτώσεις είναι αρκετά ψηλές και οι µέσες ετήσιες τιµές φτάνουν τα 1200 mm (Μπόλτσης, 1986). Τα ανεµολογικά στοιχεία που συγκεντρώθηκαν από  την  Εθνική  Μετεωρολογική Υπηρεσία  για  τον  σταθµό της  Άρτας  (Κωστακιοί), δείχνουν ότι οι άνεµοι που επηρεάζουν τις δυναµικές διεργασίες στον παράκτιο χώρο του βορειοανατολικού
τµήµατος του Αµβρακικού Κόλπου είναι κυρίως οι νοτιοδυτικοί. Τα κύµατα που παράγονται από την
επίδραση των ανέµων έχουν συνήθως ένα ύψος περίπου 0,5 µέτρα που σε ακραίες περιπτώσεις µπορεί να φτάσει τα 1,0 – 1,2 µέτρα (Τζιαβός, 1996). Τα επιφανειακά ρεύµατα στην περιοχή µελέτης ακολουθούν µια δεξιόστροφη κίνηση, µε ταχύτητες που κυµαίνονται συνήθως γύρω στα 3 cm/sec και σπανίως ξεπερνούν τα
20 cm/sec (Τζιαβός et al., 1989).

3. Μεθοδολογία
Η αποτύπωση των γεωµορφολογικών αλλαγών που συνέβησαν τα τελευταία 60 χρόνια στον βορειοανατολικό παράκτιο χώρο του Αµβρακικού κόλπου, και συγκεκριµένα στις σύγχρονες εκβολές του ποταµού Άραχθου, πραγµατοποιήθηκε µε την ανάλυση τριών αεροφωτογραφίών της Γεωγραφικής Υπηρεσίας  Στρατού  (Γ.Υ.Σ.)  που  ελήφθησαν  τα  έτη  1945,  1960  και  1985  (Εικόνα  3).  Επιπλέον,
χρησιµοποιήθηκαν: (α)  µια  δορυφορική  φωτογραφία  (Landsat)  του  έτους  1999,  (β)  τα  τοπογραφικά
διαγράµµατα της  Γ.Υ.Σ.,  κλίµακας  1:5000,  έκδοσης  του  1981,  και  (γ)  ο  βαθυµετρικός  χάρτης  της



4. Αποτελέσµατα - Συζήτηση
Η περιοχή αυτή κυριαρχείται από ιζήµατα που προέρχονται από τον Άραχθο και εν µέρει, προς την µεριά της Κόπραινας, από το Βουβό (Piper et al., 1982). Το µεγαλύτερο τµήµα των ακτών καταλαµβάνεται από διαδοχικούς δελαϊκούς σχηµατισµούς, που εξελικτικά µεταναστεύουν προς τα ανατολικά (Τζιαβός, 1996). Η
µετάθεση αυτή, όπως επίσης και η κάµψη του δέλτα προς τα ανατολικά, αποτελούν φυσική συνέπεια της δράσης των επικρατούντων σε αυτή περιοχών νοτίων – νοτιοδυτικών ανέµων.
∆υτικά της µελετούµενης περιοχής υπάρχει ο όρµος του Φειδόκαστρου που πρέπει να είχε πάρει τη
σηµερινή του µορφή πριν από περίπου 2500 χρόνια (Tζιαβός, 1993). Στην οριστική διαµόρφωση του κόλπου και  του  σχηµατισµού των  αµµολουρίδων της  λιµνοθάλασσας Λογαρού  συνέβαλλαν  τα  ιζήµατα  που προέρχονταν από: (α) τη διάβρωση του νησιωτικού συµπλέγµατος της Κορωνησίας, και (β) από τον Άραχθο που εκείνη την εποχή βρισκόταν στη θέση Παλιοµπούκα. Αργότερα, µε την αποµάκρυνση των εκβολών του Άραχθου προς τα ανατολικά, ο ποταµός σχηµάτισε ένα νέο δελταϊκό του σύστηµα που βρισκόταν περίπου 1 χιλιόµετρο νοτιοδυτικά από τη σηµερινή του θέση. Στα τέλη της δεκαετίας του 1930 έγινε διευθέτηση και εκτροπή της κύριας κοίτης, οπότε άρχισε να αναπτύσσεται ο σηµερινός δελταϊκός λοβός.
Η εντυπωσιακή δραστηριότητα του Άραχθου ποταµού στη νέα θέση, τουλάχιστον µέχρι πριν από την κατασκευή του πρώτου φράγµατος Πουρναρίου (1981), φαίνεται σε σειρά των αεροφωτογραφιών, λήψεως του 1945 και 1960.
Από τη διάνοιξη του νέου διαύλου µέχρι το 1945, οι δελταϊκές προσχώσεις εισχώρησαν ταχύτατα στη θάλασσα κατά τουλάχιστον 2 χιλιόµετρα, µε ένα µέσο ετήσιο ρυθµό που έφτανε τα 250 µέτρα περίπου. Στον παλιό δίαυλο φαίνεται να έχει σταµατήσει κάθε δραστηριότητα, παρότι ένα µεγάλο τµήµα του είναι ακόµα γεµάτο µε νερό. Η µετάπτωση της παλιάς κοίτης από το µαιανδρικό (άνω τµήµα) στο ευθύγραµµο (κάτω τµήµα) σχήµα υποδηλώνει µια προσπάθεια διευθέτησης που έγινε λίγο πριν από την διάνοιξη του νέου διαύλου. Εκτός από την κύρια κοίτη του, ο Άραχθος εξέβαλλε στον Αµβρακικό Κόλπο µέσω ενός δικτύου
από πολυάριθµα, δευτερεύοντα κανάλια τα οποία λειτουργούσαν σε περιόδους πληµµύρων. Στα δυτικά του
ενεργού δέλτα, βρίσκεται η λιµνοθάλασσα της Παλιοµπούκας, η οποία έχει τριγωνικό σχήµα, µε την µια γωνία της να κατευθύνεται προς το νότο. Οι µαιανδρικοί ποτάµιοι σχηµατισµοί που διακρίνονται βόρεια της λιµνοθάλασσας, αποτελούν αδιάψευστη µαρτυρία µιας παλιάς εγκαταλελειµµένης εκβολής του Άραχθου. Ανατολικά του δέλτα, διακρίνονται οι εκβολές του Βουβού ποταµού που αναπτύσσονται σε έναν άξονα Β- Ν.
Από το 1945 µέχρι το 1960, οι δελταϊκές προσχώσεις του Άραχθου επεκτάθηκαν, µπροστά από το νέο δίαυλο, άλλα 1700-1800 µέτρα, φτάνοντας νότια από τις εκβολές του Βουβού και περιορίζοντας την έκταση της λιµνοθάλασσας της Κόπραινας. Ο ρυθµός προέλασης παρότι είναι πιο µικρός από την προηγούµενη περίοδο, είναι ακόµα αρκετά ταχύς και ανέρχεται στα 110 µέτρα. Η περιοχή κοντά στον παλιό δίαυλο διαβρώνεται έντονα και σε µερικά σηµεία η θάλασσα εισχωρεί περίπου δύο χιλιόµετρα. Η λιµνοθάλασσα της Παλιοµπούκας επικοινωνεί µε την γειτονική λιµνοθάλασσα Κόφτρα, µέσω ενός φυσικού καναλιού. Αντίθετα, η εκβολή του ποταµού Βουβού δεν φαίνεται να µεταβάλλεται σηµαντικά. Στο βορειοδυτικό περιθώριο του κόλπου της Κόπραινας, κατασκευάστηκε ένας εκτεταµένος ορυζώνας, µε σκοπό την πειραµατική καλλιέργεια διαφόρων ποικιλιών ρυζιού.

Φωτό mpouka news
Τα επόµενα 27 χρόνια, δηλαδή από το 1960 µέχρι το 1987, το δέλτα του Άραχθου παρουσιάζει µια ισχυρή επιβράδυνση στην ανάπτυξή του (Εικόνα 4). Μπροστά από το νέο δίαυλο, οι προσχώσεις επεκτείνονται, προς τα ανατολικά, µόνο 700 περίπου µέτρα (κατά µέσο όρο, 25 µέτρα το χρόνο), ενώ εκατέρωθεν της διευθετηµένης κοίτης παρατηρείται µικρής έκτασης διάβρωση. Οι παράκτιες αµµολουρίδες που   προστάτευαν   την   περιοχή   νότια-νοτιοδυτικά  του   παλιού   διαύλου,   υποχωρούν   και   ένα   νέο λιµνοθάλασσιο σύστηµα  φαίνεται  να  αναπτύσσεται.  ∆υτικότερα,  η  λιµνοθάλασσα της  Παλιοµπούκας ενώνεται µε την λιµνοθάλασσα της Κόφτρας και αποτελούν πλέον ένα ενιαίο σύστηµα. Στο νοτιότερο άκρο της εκβολής του Βουβού καταγράφεται µια µικρή προέλαση της τάξεως των 80 µέτρων, ενώ στον κόλπο της Κόπραινας εµφανίζονται µικρές και διάσπαρτες αµµονησίδες.
Τα τελευταία χρόνια (1987-1999), οι εκβολές του ποταµού Άραχθου υφίστανται σηµαντική διάβρωση
(Εικόνα 5). Μπροστά από το νέο δίαυλο, εκτεταµένες χέρσες περιοχές έχουν καλυφτεί από τη θάλασσα, και
µόνο κάποιες αµµονησίδες έχουν αποµείνει. Η ακτογραµµή της λιµνοθάλασσας Πλατανάκι έχει υποχωρήσει προς τα βόρεια, ενώ η  µετωπική της  αµµολουρίδα έχει καταρρεύσει σε αρκετά σηµεία. Ένα τεχνητό ανάχωµα, πάνω στο οποίο υπάρχει δρόµος, είναι το µόνο όριο που χωρίζει την λιµνοθάλασσα Πλατανάκι από την λιµνοθάλασσα της Κόφτρας-Παλιοµπούκας. Αντίθετα, σχεδόν καµία αλλαγή δεν παρατηρείται στην περιοχή της εκβολή του Βουβού, η οποία πιθανώς να έχει φτάσει σε µια κατάσταση δυναµικής ισορροπίας
µεταξύ της προσφοράς ιζήµατος από τον ποταµό και της διαβρωτικής ικανότητας της θάλασσας.
Οι  παραπάνω  διακυµάνσεις  στην  εξέλιξη  των  δελταϊκών  αποθέσεων  της  σηµερινής  εκβολής  του Άραχθου Ποταµού πρέπει να οφείλονται στη µεταβαλλόµενη ικανότητα του ποταµού να τροφοδοτεί µε ιζήµατα την περιοχή. Αµέσως µετά την εκτροπή του στην νέα θέση, ο ποταµός πρόσχωσε µια πολύ αβαθή παράκτια περιοχή που ευνοούσε την γρήγορη προέλαση του δελταϊκού πεδίου, ενώ µετά το 1960 καθώς εισχώρησε στις βαθύτερες περιοχές, η υπαίθρια ανάπτυξή του άρχισε σταδιακά να επιβραδύνεται, αφού έπρεπε να δηµιουργήσει όλο και πιο παχιές, υποθαλάσσιες αποθέσεις. Με την κατασκευή ενός πυκνού αρδευτικού δικτύου και κυρίως µε την κατασκευή των υδροηλεκτρικών φραγµάτων στο Πουρνάρι (1981 και
1996), οι ποσότητες του νερού και του ιζήµατος που εισέρεαν στον κόλπο µειώθηκαν δραστικά, συντείνοντας έτσι στην ανάσχεση της δελταϊκής προέλασης. Η επακόλουθη επικράτηση των θαλάσσιων διεργασιών (κύµατα, ρεύµατα), έναντι της προσχωµατικής ικανότητας του ποταµού, οδήγησε στη διάβρωση της περιοχής γύρω από το νέο δίαυλο και το σχηµατισµό µιας αβαθούς λιµνοθάλασσας (Πλατανάκι), στα νοτιοδυτικά του παλιού διαύλου.


5. Συµπεράσµατα
Η ανάπτυξη των νέων δελταϊκών προσχώσεων του Άραχθου Ποταµού ξεκίνησε στα τέλη της δεκαετίας του 1930, όταν έγινε τεχνητή εκτροπή και ευθυγράµµιση της κατώτερης κοίτης του. Η παλιά εκβολή βρίσκονταν  1  περίπου  χιλιόµετρο, νοτιοδυτικά της  σηµερινής εκβολής,  όπως  διαπιστώνεται από  τους εγκαταλελειµµένους µαιάνδρους του ποταµού. Από τη διάνοιξη του νέου διαύλου µέχρι το 1945, το δέλτα
εισχώρησε  ταχύτατα  στη  θάλασσα  κατά  2  τουλάχιστον  χιλιόµετρα. Από  το  1945  µέχρι  το  1960,  οι
προσχώσεις του νέου διαύλου επεκτάθηκαν άλλα 1700 µέτρα ενώ κοντά στον παλιό δίαυλο η ακτογραµµή φαίνεται να υποχωρεί κατά 2 τουλάχιστον χιλιόµετρα. Μέσα στα επόµενα 27 χρόνια (1960-1987), ένα εκτεταµένο αρδευτικό δίκτυο αναπτύχθηκε πάνω στη δελταϊκή πεδιάδα της Άρτας και ένα υδροηλεκτρικό φράγµα κατασκευάστηκε στην κύρια κοίτη του Άραχθου ποταµού, κοντά στο Πουρνάρι. Αυτές οι ανθρωπογενείς παρεµβάσεις συνέτειναν στην κατακράτηση ιζήµατος στην κοίτη ή το δελταϊκό πεδίο του ποταµού, και συνεπώς στην εντυπωσιακή επιβράδυνση της προέλασης της νέας εκβολής. Το τελευταίο διάστηµα (1987-1999) χαρακτηρίζεται από καθολική οπισθοχώρηση της ακτογραµµής στην περιοχή γύρω από τον παλιό αλλά και το νέο δίαυλο, λόγω έλλειψης ποτάµιου ιζήµατος και επακόλουθης επικράτησης των θαλασσίων διεργασιών (κύµατα και ρεύµατα).

Βιβλιογραφία
Kapsimalis, V., S.E. Poulos and A.P. Karageorgis, 2002. Determination of long-term morphological changes in a human affected coastal system using G.I.S., Inner Thermaikos Gulf, Greece. 6th  Pan-Hellenic Geographical Conference of the Hellenic Geographical Association, Thessaloniki, 3-6 October 2002, Volume Ι: 115-122.
Μερτζάνης,  Α.Κ.,  1992.  Γεωµορφολογική  εξέλιξη  του  Αµβρακικού  Κόλπου.  ∆ιδακτορική   ∆ιατριβή
Πανεπιστηµίου Αθηνών, Τµήµα Γεωλογίας, Τοµέας Γεωγραφίας-Κλιµατολογίας
Milliman, J.D. and J.P.M. Syvitski, 1992. Geomorphic/ tectonic control of sediment discharge to the ocean:
the importance of small mountainous rivers. Journal of Geology, 100, 525-544.
Μπόλτσης, Θ., 1986. Συµβολή στη µελέτη του υδατικού ισοδύναµου των ατµοσφαιρικών κατακρηµνισµάτων της περιοχής Ηπείρου. ∆ιδακτορική ∆ιατριβή Πανεπιστηµίου Αθηνών, Τµήµα Γεωλογίας, Τοµέας Γεωγραφίας-Κλιµατολογίας
Μπορνόβας, Ι. και Θ. Ροντογιάννη-Τσιαµπάου, 1983. Γεωλογικός χάρτης της Ελλάδος, κλίµακας 1:500000.
Ινστιτούτο Γεωλογικών και Μεταλλευτικών Ερευνών, 2η έκδοση, Αθήνα.
Piper, D., A.G. Panagos and N. Kontopoulos, 1982. Some observations on surficial sediments and physical oceanography of the Gulf of Amvrakia. Thalassographica, 5, 63-80.

6
E1K133

Poulos, S.E. and M.B. Collins, 2002. Fluviatile sediment fluxes to the Mediterranean Sea: a quantitative approach and the influence of dams. In: Jones, S.J. and L.E. Frostick (eds), Sediment flux to basins: Causes, Controls and Consequences. Journal of Geological Society of London, Special publications,
191, 227-245.
Τζιαβός, Χ., 1993. Γεωµοφολογική εξέλιξη των βορείων ακτών του Αµβρακικού Κόλπου κατά το Ολόκαινο. 4ο Πανελλήνιο Συµπόσιο Ωκεανογραφίας και Αλιείας του Συλλόγου Εργαζοµένων στο Εθνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, Ρόδος, 26-28 Απριλίου 1993, 250-253.
Τζιαβός,  Χ.,  1996.  Ωκεανογραφική  έρευνα  και  παλαιογεωγραφική  εξέλιξη  του  Αµβρακικού  Κόλπου.
∆ιδακτορική    ∆ιατριβή    Πανεπιστηµίου   Αθηνών,    Τµήµα   Γεωλογίας,    Τοµέας   Γεωγραφίας-
Κλιµατολογίας
Τζιαβός,  Χ.,  Ε.  Μπαλόπουλος,  Ε.  Παπαγεωργίου,  Β.  Παπαδόπουλος  και  Α.  Χαραλαµπάκης,  1989.
Ωκεανογραφική µελέτη του Αµβρακικού Κόλπου: Φυσική Ωκεανογραφία. Τεχνική έκθεση, Τόµος 2,
Εθνικό Κέντρο Θαλασσίων Ερευνών, Αθήνα, 120 σελ.
Walling, D.E., 1999. Linking land use, erosion and sediment yields in river basins. Hydrobiologia, 410, 223-
240.
Woodward, J.C., 1995. Patterns of erosion and suspended sediment yield in Mediterranean river basins. In: Foster, I.D.L., A.M. Gurnell and B.W. Webb (eds), Sediment and water quality in river catchments. John Wiley & Sons Ltd., USA, 365-389.


Βασίλειος Καψιµάλης1, Χρήστος Τζιαβός1, Ισίδωρος Λιβανός2 και Χρήστος Αναγνώστου1

1Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών, Ινστιτούτο Ωκεανογραφίας
2Πανεπιστήµιο Αιγαίου, Τµήµα Θαλάσσιων Επιστηµών

Δυτική Ελλάδα

Μηχανήματα του στρατού στην Αιτωλοακαρνανία για ενίσχυση της προσπάθειας άμεσης αποκατάστασης ζημιών από τα ακραία καιρικά φαινόμενα

2017-12-09 07:58
Μηχανήματα του στρατού έφθασαν στην Αιτωλοακαρνανία για να συνδράμουν στην έγκαιρη αποκατάσταση των μεγάλων ζημιών που προκάλεσαν, σε υποδομές του νομού, τα ακραία καιρικά φαινόμενα. Μετά τη διαρκή επικοινωνία που είχε τις προηγούμενες μέρες ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Απόστολος...

Ενημέρωση των επιχειρήσεων - μελών περί της λειτουργίας της Υπηρεσίας του Επιμελητηρίου Αιτωλοακαρνανίας εν όψει των επιμελητηριακών εκλογών.

2017-12-09 07:46
Το Επιμελητήριο Αιτωλοακαρνανίας ενημερώνει τις επιχειρήσεις – μέλη του ότι στα πλαίσια της διενέργειας των εκλογών του Επιμελητηρίου την Κυριακή 10 και τη Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου 2017, η Υπηρεσία του Επιμελητηρίου θα παραμείνει κλειστή τη Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου 2017 ημέρα εκλογών και την Τρίτη 12...

Εντάξεις έργων και προσλήψεις εκτακτου προσωπικου για την αποκατάσταση των ζημιών στην Αιτωλοακαρνανία

2017-12-08 09:37
Για τις πρωτοβουλίες που έχει αναλάβει ήδη η Περιφέρεια Δυτικής Ελλάδας ώστε να αποκατασταθούν οι ζημιές στην Αιτωλοακαρνανίας και να επιστρέψει η κανονικότητα στην καθημερινή ζωή των πολιτών, που επλήγησαν προ ημερών από τα ακραία καιρικά φαινόμενα, ενημερώθηκε σήμερα Πέμπτη 7 Δεκεμβρίου 2017...

Διαρκείς προσπάθειες της ΠΔΕ για την αποκατάσταση των προβλημάτων στην Αιτωλοακαρνανία

2017-12-07 11:10
Σε διαρκή επικοινωνία με το υπουργείο Εσωτερικών βρίσκεται ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδας Απόστολος Κατσιφάρας, προκειμένου με ταχύτατους ρυθμούς να αποκατασταθούν οι ζημιές στις συγκοινωνιακές υποδομές της Αιτωλοακαρνανίας και να επιστρέψει η κανονικότητα στην καθημερινή ζωή των πολιτών, που...

Έκτακτη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου για τις ζημιές στην Αιτωλοακαρνανία

2017-12-05 17:46
Έκτακτη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Δυτικής Ελλάδας θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 7 Δεκεμβρίου 2017 στις 12.30μμ. στην αίθουσα του Περιφερειακού Συμβουλίου, στην Πάτρα, μετά τις εκτεταμένες ζημιές που προκλήθηκαν από τα ακραία καιρικά φαινόμενα στην Αιτωλοακαρνανία. Όπως αναφέρεται...
1 | 2 | 3 | 4 | 5 >>